Een krachtige formule!
Door : Kees van Aert

De rouwkaart viel toch nog onverwacht in de brievenbus. Ik kende Toon van een afstandje. Een niet te missen persoonlijkheid in onze straat en in ons dorp. We maakten met enige regelmaat "een praatje over de heg" als hij zijn voortuin aan het doen was. Bij elkaar over de vloer kwamen we echter niet. Toch voelde ik voldoende betrokkenheid om samen met enkele andere buren naar zijn crematie te gaan.

In de aula was het afgeladen druk. Alle stoelen waren bezet en ook langs de zijkanten stonden nog genodigden. Toon had een leidinggevende positie in het bedrijfsleven gehad. En ook in ons dorpse bestuursleven was hij nadrukkelijk aanwezig geweest. Staande vanaf de zijkant liet ik op gepaste wijze mijn blik over de aanwezigen gaan. Wie zo vroeg ik mij af zou er tijdens de plechtigheid het woord tot ons richten? Wat zou ik verder te weten komen over deze vader grootvader bestuurder en buurman?

Spreken in het openbaar is voor veel mensen een nachtmerrie. Laat staan het woord voeren tijdens een begrafenisplechtigheid! Een geleende tekst of een zoutloos resume snel opgelezen van papier en zonder contact met de aanwezigen is wat menig dierbare over zich heen krijgt. Dit was precies ook waar de eerste spreker ons op trakteerde. Van diens ongetwijfeld goedbedoelde betoog kan ik me nu geen twee zinnen meer herinneren. Het contrast met de volgende spreker - een statige grijze heer - kon niet groter zijn!

De heer nam plaats achter de lessenaar. Zijn ogen scanden de aula en bleven rusten op de familieleden die vooraan op de eerste rij zaten.
Vervolgens richtte hij zich met een rustige en heldere stem tot de baar en sprak zijn overleden collega rechtstreeks aan: "Toon weet je nog die keer toen..." en hij zoemde in op een heel specifieke gebeurtenis waar ze als partners samen bij betrokken waren geweest. Een zakelijke ontmoeting lang voorbereid en met belangrijke aanwezigen. Er stond veel op het spel. Maar het liep fout er was miscommunicatie en daardoor een logistiek probleem. Contract en reputaties stonden op het spel. Een penibele situatie die tot onmiddellijke en rigoureuze stappen aanzette. Wat te doen?
En toen..., toen kwam Toon in actie: onmiddellijk en rigoureus! Geen discussie geen twijfel wat telefoontjes een speedboat een overstap op het water en uiteindelijk... eind goed al goed.

Na de plechtigheid reed ik met mijn directe buren samen terug naar huis. "Ja dat was Toon ten voeten uit" sprak mijn overbuurvrouw die hem al veel langer kende. "Dat verhaal van die boot ik zag het hem gewoon doen!"
Onwillekeurig moest ik toen denken aan de definitie die mijn collega Jan Swagerman altijd geeft van een verhaal. "Een verhaal" zo zegt Jan "is een formule hoe je een probleem maakt en ook weer oplost".
En ineens was het mij duidelijk. De grijze heer had ons meegenomen in een authentiek verhaal waarin Toon weer even tot leven was gekomen! Er zijn slechtere formules!